ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ವಿಶೇಷ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ (ಸ್ಪೆಷಿಯಲ್ ಇಂಟೆನ್ಸಿವ್ ರಿವೀಜನ್ – SIR) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ ಭಾರೀ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ನಕಲಿ, ಮರುನಾಮ ಅಥವಾ ಮೃತ ಮತದಾರರ ಸೇರ್ಪಡೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (ಎಐ) ಆಧಾರಿತ ಪರಿಶೀಲನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಆಯೋಗ ಘೋಷಿಸಿಲಾಗಿದೆ.
ಇದು ರಾಜ್ಯದ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪಾರದರ್ಶಕ ಮತ್ತು ನಿಖರಗೊಳಿಸುವ ನೆರವಾಗಲಿದೆ. ಮಂಗಳವಾರದಂದು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಈ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಿಟಿಐಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮತದಾರರ ಫೋಟೋಗಳ ಮುಖ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ, ಒಂದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಹಲವು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತರಾಗಿರುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.
ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ನವೆಂಬರ್ 4ರಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರ್ 4ರವರೆಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಬೂತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು (BLOs) ಮತದಾರರ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಡ್ರಾಫ್ಟ್ ಪಟ್ಟಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ, ಡಿಸೆಂಬರ್ 9ರಿಂದ ಜನವರಿ 8ರವರೆಗೆ ದೂರುಗಳು ಮತ್ತು ಆಕ್ಷೇಪಗಳ ಕಾಲ ಅವಧಿಯಿದೆ.
ಫೆಬ್ರುವರಿ 7ರಂದು ಅಂತಿಮ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಲಿದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು 2002ರ ಹಿಂದಿನ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ 294 ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ 6.56 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಮತದಾರ ಗಣತಿ ಅರ್ಜಿ ಫಾರ್ಮ್ಗಳು (85.71%) ಈಗಾಗಲೇ ವಿತರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಚೀಫ್ ಇಲೆಕ್ಟೋರಲ್ ಆಫೀಸರ್ (ಸಿಇಓ) ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಎಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಯಾಕೆ?
ಎಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪರಿಚಯವು ಇತ್ತೀಚಿನ ದೂರುಗಳ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ. “ಮತದಾರರ ಫೋಟೋಗಳ ದುರುಪಯೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ದೂರುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದ ನಾವು ಎಐ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ” ಎಂದು ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮುಖವನ್ನು ಹುಡುಕಲು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ, ಡೇಟಾಬೇಸ್ನಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಫೋಟೋ ಅಥವಾ ಮುಖದ ರೂಪವು ಬಹು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದರೆ ಅದನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ನಕಲಿ ನೋಂದಣಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಈ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಭಾರತದ 12 ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ (ಅಂಡಮಾನ್ & ನಿಕೋಬಾರ್, ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ, ಪದುಚೇರಿ, ಛತ್ತೀಸ್ಗಢ, ಗೋವಾ, ಗುಜರಾತ್, ಕೇರಳ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ) ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ 2026ರ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಗೆ ಮುನ್ನ ಇದು ಮಹತ್ವದ್ದು. ಎಲೆಕ್ಷನ್ ಚೀಫ್ ಕಮಿಷನರ್ ಜ್ಞಾನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರು ಹೇಳಿದಂತೆ, ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ಬಂದಿರುವ ದೂರುಗಳು (ನಕಲಿ ನೋಂದಣಿಗಳು, ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳು) ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅಗತ್ಯಗೊಳಿಸಿವೆ.ಬೂತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮನೆ-ಮನೆಗೆ ತೆರಳಿ ಪೂರ್ವ-ಭರ್ತಿಯಾದ ಮತದಾರ ಗಣತಿ ಅರ್ಜಿ ಫಾರ್ಮ್ಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಬೂತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಫಾರ್ಮ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ನಂತರ ಸಹಿ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತೆ ತೆರಳಬೇಕು. ಬೂತ್ ಲೆವಲ್ ಏಜೆಂಟ್ಗಳು (BLAಗಳು) ಫಾರ್ಮ್ ಭರ್ತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮತದಾರರ ಮುಂದೆ ಸ್ವಂತ ಕೈಬರಹದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು. ನಂತರದಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ಅಥವಾ ಮೃತ ಹೊಂದಿದ ಮತದಾರರು ಪತ್ತೆಯಾದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಬೂತ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಅದರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ | ಬಿಹಾರ್ ಚುನಾವಣೆ: SIRನಿಂದ 65 ಲಕ್ಷ ಮತದಾರರ ಡಿಲೀಟ್, ಯಾರಿಗಾಯಿತು ಲಾಭ?
ಈಗಾಗಲೇ ಸಿಇಓ ವೆಬ್ಸೈಟ್ನಲ್ಲಿ 2002ರ ಎಸ್ಐಆರ್ ಪಟ್ಟಿಗಳು ಅಪ್ಲೋಡ್ ಆಗಿವೆ. ಮತದಾರರು ಜಿಲ್ಲೆ, ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಪೋಲಿಂಗ್ ಸ್ಟೇಷನ್ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ ಪಿಡಿಎಫ್ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಹೆಸರು ಮರೆಯಾದರೆ, ದೂರುಗಳಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಿ ERO (Electoral Registration Officer)ಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ದೂರುಗಳಿಗೆ ತಿರಸ್ಕಾರವಾದರೆ ಸಿಇಓಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಮಾಡಬಹುದು.
ಈ ಎಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಭಾರತದ ಚುನಾವಣಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನಕಲಿ ನೋಂದಣಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಗೌಪ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಡೇಟಾ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕೂಡ ಚಿಂತೆಗಳಿವೆ. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ 7ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಮತದಾರರಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು 2026ರ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತ ಮತ್ತು ನಿಖರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
