1510 ನವೆಂಬರ್ 25ರಂದು ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ನೌಕಾಧಿಪತಿ ಅಫೊನ್ಸೊ ಡಿ ಅಲ್ಬುಕರ್ಕ್ ನೇತೃತ್ವದ ಸೈನ್ಯವು ಗೋವಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗೋವಾ ಬಿಜಾಪುರದ ಆದಿಲ್ ಶಾಹಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬಂದರು ನಗರವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಬುಕರ್ಕ್ ಅವರು ಮೊದಲು 1510 ಮಾರ್ಚ್ನಲ್ಲಿ ಗೋವಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಕೇವಲ ಎರಡು ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಆದಿಲ್ ಶಾಹಿಯ ಸೇನಾನಿ ರಸೂಲ್ ಖಾನ್ ಮರಳಿ ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದನು. ಆದರೆ ನವೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಅಲ್ಬುಕರ್ಕ್ 23 ಹಡಗುಗಳು, ಸುಮಾರು 1500 ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಸೈನಿಕರು ಹಾಗೂ ಸಾವಿರಾರು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಹಾಯಕರೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ, ಭಾರೀ ಸಿದ್ಧತೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಬಿಜಾಪುರ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೋಲಿಸಿದನು. ಗೋವಾ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ಸಾವಿರಾರು ಮುಸ್ಲಿಂ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಿಸಿ ನಗರವನ್ನು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಗೆಲುವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಮೊದಲ ಶಾಶ್ವತ ವಸಾಹತು ತಾಣವಾಯಿತು ಮತ್ತು “ಗೋಲ್ಡನ್ ಗೋವಾ” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪಡೆದ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಆಡಳಿತದ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.
ಗೋವಾ 1510ರಿಂದ 1961 ಡಿಸೆಂಬರ್ 19ರವರೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ 451 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ವಸಾಹತಾಗಿ ಉಳಿದಿತು. ಈ ದೀರ್ಘ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗೋವಾ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಏಷ್ಯಾದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರ, ಇಂಕ್ವಿಜಿಷನ್ ನೀತಿ, ಯೂರೋಪಿಯನ್-ಏಷ್ಯನ್ ಮಿಶ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ವಿಶಿಷ್ಟ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ ಹಾಗೂ ಜೀವನ ಶೈಲಿಗೆ ಇದು ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ 1961ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ “ಆಪರೇಷನ್ ವಿಜಯ್”ದ ಮೂಲಕ ಗೋವಾ ವಿಮೋಚನೆಗೊಂಡು ಭಾರತದ ಒಡನಾಡಿಯಾಯಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಗೋವಾದಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಪರಂಪರೆಯ ಛಾಪು (ಪುರಾತನ ಚರ್ಚ್ಗಳು, ಕೋಟೆಗಳು, ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಶೈಲಿಯ ಮನೆಗಳು, ಕೊಂಕಣಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಪದಗಳು) ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
