ಕರ್ನಾಟಕ ಸೌಹಾರ್ದ ಸಹಕಾರಿ (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ವಿಧೇಯಕ 2025 ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ನಲ್ಲಿ ತಿರಸ್ಕೃತಗೊಂಡಿದ್ದು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಭಾರೀ ಮುಜುಗರವುಂಟಾಗಿದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ 20ರಂದು ನಡೆದ ಮತದಾನದಲ್ಲಿ ವಿಧೇಯಕದ ವಿರುದ್ಧ 26 ಮತಗಳು ಬಿದ್ದರೆ, ಪರವಾಗಿ ಕೇವಲ 23 ಮತಗಳು ಬಂದವು. ಈ ಘಟನೆಯು ವಿಧಾನಮಂಡಲದ ಮುಂಗಾರು ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ವಿಪಕ್ಷಗಳಾದ ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತು ಜೆಡಿಎಸ್ನ ಒತ್ತಡದ ಮುಂದೆ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹಿನ್ನೆಡೆಯಾಗಿದೆ.
ಮಂಗಳವಾರ (ಆಗಸ್ಟ್ 19) ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸುದೀರ್ಘ ಚರ್ಚೆಯ ನಂತರ ವಿಧೇಯಕ ಅಂಗೀಕಾರಗೊಂಡಿತ್ತು. ಕಾನೂನು ಸಚಿವ ಎಚ್.ಕೆ. ಪಾಟೀಲ್ ಅವರು ಬುಧವಾರ ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ನಲ್ಲಿ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು. ವಿಪಕ್ಷಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ಮತದಾನಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು. ಸಭಾಪತಿ ಬಸವರಾಜ ಹೊರಟ್ಟಿ ಅವರು ಮತದಾನಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದರೂ, ಪಾಟೀಲ್ ಅವರು “ಇದು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಘನತೆಗೆ ತಕ್ಕದ್ದಲ್ಲ. ಇದು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಚುಕ್ಕೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ ನಂತರವೂ ಮತದಾನ ಅನವಶ್ಯಕ. ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ತರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ,” ಎಂದು ಆಕ್ಷೇಪಿಸಿದರು. ಆದರೂ, ವಿಪಕ್ಷಗಳ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ಸಭಾಪತಿ ಮತದಾನಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದರು, ಮತ್ತು ವಿಧೇಯಕ ತಿರಸ್ಕೃತಗೊಂಡಿತು.
ಈ ವಿಧೇಯಕದ ಉದ್ದೇಶ ಸೌಹಾರ್ದ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಕ್ಷೇಪದಾರರ ಹಿತರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ 20% ದ್ರವ ಭದ್ರತಾ ನಿಧಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುವುದು. ಕರ್ನಾಟಕ ಸೌಹಾರ್ದ ಸಹಕಾರಿ ಕಾಯ್ದೆ 1997ರ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಾಗಿ ಈ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ತರಲಾಗಿತ್ತು. ನಿಕ್ಷೇಪದಾರರ ಹಣದ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಈ ನಿಬಂಧನೆ ಅಗತ್ಯ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ವಾದಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ, ವಿಪಕ್ಷಗಳು ವಿಧೇಯಕದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅತಿಯಾದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮತ್ತು ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದವು. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ನಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಸಂಖ್ಯಾಬಲ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಯಿತು.
ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ನಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಬಲ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲು ಕಾರಣ:
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸದಸ್ಯರಾದ ಯು.ಬಿ. ವೆಂಕಟೇಶ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶ್ ರಾಥೋಡ್ ಅವರ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಅವಧಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೇ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಸಿ.ಪಿ. ಯೋಗೇಶ್ವರ ಅವರು ವಿಧಾನಸಭೆಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪರಿಷತ್ನಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಸ್ಥಾನಗಳು ಉಂಟಾಗಿವೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಪರಿಷತ್ನಲ್ಲಿ 75 ಸದಸ್ಯರಿದ್ದು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 29, ಬಿಜೆಪಿ 32, ಜೆಡಿಎಸ್ನಲ್ಲಿ 7 ಸದಸ್ಯರಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಪಕ್ಷಗಳು ಬಹುಮತ ಹೊಂದಿರುವುದು ವಿಧೇಯಕ ತಿರಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.
2024ರಲ್ಲಿ ಇದೇ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಥಾವರ್ ಚಂದ್ ಗೆಹ್ಲೋಟ್ ಅವರು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರು. ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು ನೀಡುವ ನಿಬಂಧನೆಯು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ, ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರು. ಇದಲ್ಲದೇ, ಸಹಕಾರಿ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾಪಕ್ಕೂ ಆಕ್ಷೇಪವಿತ್ತು. ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಸರ್ಕಾರದ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ, ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಕೋರಿದ್ದರು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ | ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಿಗೆ ಖಾಯಂ ಉದ್ಯೋಗವಿಲ್ಲ: ಹೆಬ್ಬಾಳ್ಕರ್
2025ರಲ್ಲಿ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ಮರುಪರಿಚಯಿಸಿ, ಸರ್ಕಾರ ದ್ರವ ಭದ್ರತಾ ನಿಧಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಮುಂದುವರಿದಿತ್ತು. ಆದರೆ, ವಿಪಕ್ಷಗಳು ವಿಧೇಯಕದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದವು. ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿಕ್ಷೇಪದಾರರ ಹಿತಕ್ಕೆ ಬದಲು ಸರ್ಕಾರದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರು ಆರೋಪಿಸಿದರು. ಈ ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಮುಜುಗರವುಂಟಾಗಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ವಿಧೇಯಕವನ್ನು ಮರುಪರಿಚಯಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
